xronos.gr // Culture

Πέμπτη, 20.5.2004
Να αναγνωριστεί διεθνώς ως μέρα μνήμης η γενοκτονία του ποντιακού Ελληνισμού

Στα πλαίσια της ημέρας εθνικού πόνου, πραγματοποιήθηκε χτες εκδήλωση με ομιλία του λέκτορα Δ.Π.Θ. Φάνη Μαλκίδη, παρουσίαση θεατρικής παράστασης, αλλά και του χορού Σέρρα.

Κάθε χρόνο στις 19 Μαΐου οι Έλληνες μνημονεύουν τη γενοκτονία των Ελλήνων στο μικρασιατικό Πόντο ως ελάχιστο φόρο τιμής στους προγόνους τους. Στα πλαίσια αυτά, πραγματοποιήθηκε χτες στην Κομοτηνή μια αξιόλογη εκδήλωση-αφιέρωμα με την πολύ ενδιαφέρουσα ομιλία του λέκτορα στο Δ.Π.Θ. Φάνη Μαλκίδη που στάθηκε μακριά από τετριμμένες ιστορικές αναλύσεις κατατοπίζοντας το πολυπληθές κοινό τόσο για την επέτειο όσο και για την αναγκαιότητα της διεθνούς αναγνώρισης της ημέρας δίπλα στη γενοκτονία των Αρμενίων και το ολοκαύτωμα των Εβραίων.

Στη συνέχεια, παρουσιάστηκαν ακριτικά τραγούδια από τη χορωδία του συλλόγου ποντιακής νεολαίας Ν. Ροδόπης "Η Τραπεζούντα", ο χορός Σέρρα από μέλη του συλλόγου Ποντίων φοιτητών Κομοτηνής, ενώ παρουσιάστηκε το θεατρικό έργο "Ο Κουκούδας" της Βέρας Αντωνιάδου-Κεσίδου σε σκηνοθεσία του πατρός Αθ. Δουλγερίδη για τη γενοκτονία από το σύλλογο Ποντίων Θρυλορίου Ροδόπης.

Χαιρετισμό απηύθυναν ο δήμαρχος Κομοτηνής Τάσος Βαβατσικλής, ο εκπρόσωπος των ποντιακών σωματείων Ν. Ροδόπης Βασίλης Πετανίδης, καθώς επίσης και ο διακεκριμένος μαθηματικός και στρατηγικός σύμβουλος της Κύπρου Νίκος Λυγερός, ο οποίος ευχήθηκε του χρόνου να μην ειπωθούν τα ίδια πράγματα για τη γενοκτονία του ποντιακού Ελληνισμού.

Η εκδήλωση που πραγματοποίησαν οι ποντιακοί σύλλογοι Ν. Ροδόπης είχε τη συμπαράσταση του δήμου Κομοτηνής και της ΔΕΠΑΚ, οι οποίοι στήριξαν την προσπάθεια εντάσσοντάς τη στα πλαίσια των "Ελευθερίων" και στην οποία παρέστησαν εκπρόσωποι φορέων, συλλόγων και απλός κόσμος.

Από τον κ. Μαλκίδη τονίστηκε το γεγονός ότι ο χώρος πραγματοποίησης της εκδήλωσης, η ανακαινισμένη αίθουσα του Rex βρίσκεται δίπλα στον ανδριάντα του μητροπολίτη Τραπεζούντας και μετέπειτα αρχιεπισκόπου Αθηνών γεννημένου στη Γρατινή, Χρύσανθου.

Ο ίδιος αναφέρθηκε στην έννοια της ιστορικής μνήμης του ποντιακού Ελληνισμού ως βασικό συστατικό στοιχείο συγκρότησης της ανθρώπινης και κοινωνικής ύπαρξης, αλλά και της ατομικής και συλλογικής ταυτότητας: "Η 19η Μαΐου αποτελεί σημαντικό γεγονός για δύο λόγους. Ο πρώτος λόγος σχετίζεται με το γεγονός ότι μετά από 10 χρόνια το ελληνικό κράτος αναγνώρισε έστω και με καθυστέρηση την σημερινή μέρα ως μέρα μνήμης γενοκτονίας του Πόντου.

Το δεύτερο σχετίζεται με την διεθνοποίηση της γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου, μπορούμε να ακολουθήσουμε το παράδειγμα άλλων λαών των Αρμενίων και των Εβραίων οι οποίοι με συνεχείς αγώνες μετά από πάρα πολλά χρόνια κατόρθωσαν σήμερα όλη η παγκόσμια κοινότητα να μιλάει γι' αυτό το έγκλημα. Νομίζω ότι και οι Πόντιοι μπορούν να ακολουθήσουν αυτό το παράδειγμα και η αποψινή βραδιά δίνει αυτό το μήνυμα.

Το ενθαρρυντικό σήμερα είναι ότι οι Πόντιοι είναι πολύ περισσότεροι απ’ ότι ήταν πριν την καταστροφή, δηλαδή τους υπολογίζουμε το 1923 σε περίπου 1.500.000, σήμερα σε όλο τον κόσμο είναι πάνω από 2 εκατομμύρια με 2,5 εκατομμύρια. Δυστυχώς όμως, μετά την απώλεια των 353.000 ψυχών Ελλήνων του Πόντου με την γενοκτονία έχασε ίσως ένα πολύ σημαντικό και δυναμικό κομμάτι του Ελληνισμού.

Η ταυτότητα, ο τόπος δημιουργεί και πάρα πολλές μνήμες, νομίζω ότι η σημερινή μέρα μπορεί να αποτελέσει ένα τέτοιο έναυσμα και ενόψει της παγκοσμιοποίησης όπου πάρα πολλά πράγματα καταρρέουν. Η σημερινή μέρα μπορεί να αποτυπώσει ένα τέτοιο παράδειγμα δίνοντας τη διάσταση της μνήμης. Νομίζω ότι η ιστορική αλήθεια μπορεί και σήμερα να αποδειχθεί. Χωρίς τους νέους ανθρώπους η κοινωνίας μας δεν είναι ζωντανή και νομίζω ότι τέτοιες μέρες μπορούμε να κερδίσουμε ξανά τη νεολαία".

Η πρόεδρος ΔΕΠΑΚ Σοφία Μενεσελίδου τόνισε σχετικά με τη συγκεκριμένη εκδήλωση: "Ο δήμος Κομοτηνής και η ΔΕΠΑΚ τιμούν σήμερα την μέρα της ποντιακής γενοκτονίας. Στηρίζουν όλη αυτή την προσπάθεια των ποντιακών σωματείων του νομού μας να συνδιοργανώσουν μια εκδήλωση που θα είναι φόρος τιμής και μνήμης στους προγόνους τους, πρόγονοι οι οποίοι διαμόρφωσαν με τη θυσία τους και την όλη τους πορεία την ίδια την πορεία του ποντιακού Ελληνισμού.

Θεωρούμε τιμή μας και υποχρέωσή μας να συμπαραστεκόμαστε ηθικά και υλικά στους Ποντίους του νομού μας και χαιρόμαστε ιδιαίτερα όταν αυτοί έχουν την ικανότητα να συνδιαμορφώσουν εκδηλώσεις οι οποίες δίνουν πραγματικά το στίγμα της πολιτιστικής και ιστορικής συνέχειας".

Ο κ. Πετανίδης τόνισε σχετικά με την ημέρα εθνικού πόνου και μνήμης: "Η 19Η Μαΐου είναι ημέρα μνήμης της γενοκτονίας των 350.000 θυμάτων του ποντιακού Ελληνισμού. Το ελληνικό κράτος έστω και με καθυστέρηση πολλών ετών το Φεβρουάριο του 1994 με ομόφωνη απόφασή του αναγνώρισε για την γενοκτονία των Ποντίων αυτή τη μέρα σαν ημέρα μνήμης.

Εμείς οι Πόντιοι της δεύτερης και τρίτης γενιάς θέλουμε η αναγνώριση αυτή να προχωρήσει παραπέρα. Δηλαδή, όλα τα μεγάλα διεθνή φόρα και κυρίως, ο ΟΗΕ και οι άλλες μεγάλες παγκόσμιες οργανώσεις να αναγνωρίσουν τη γενοκτονία του ποντιακού Ελληνισμού. Όταν ακούμε τη λέξη γενοκτονία αυτόματα η μνήμη μας πηγαίνει στα δύο μεγάλα τραγικά γεγονότα του αιώνα μας, τη γενοκτονία των Αρμενίων και το ολοκαύτωμα των Εβραίων.

Στον 20ό όμως αιώνα έγιναν και άλλα τραγικά εγκλήματα, όπως η γενοκτονία των Ποντίων, τα οποία επισκιάστηκαν είτε από τον όγκο των τραγικών γεγονότων είτε από κοινωνικοοικονομικά συμφέροντα. Θέλουμε να πιστεύουμε όμως ότι με τους αγώνες που θα κάνουμε όλα τα ποντιακά σωματεία και όλος ο Ελληνισμός θα έρθει κάποια στιγμή που αυτή η γενοκτονία θα αναγνωριστεί από τα διεθνή φόρα.

Θα πρέπει επίσης το γενοκτόνο έθνος, η Τουρκία να φτάσει σε τέτοιο σημείο που να αναγνωρίσει τη γενοκτονία των Ποντίων για να επέλθει έτσι η εξιλέωση κατά κάποιον τρόπο του λαού, του έθνους αυτού που προέβη σ' αυτή τη σκληρή γενοκτονία εναντίον αθώων θυμάτων των Ελλήνων του Πόντου". Το έργο "Κούκουδας" βασίστηκε σε πραγματικά γεγονότα. Ήταν η συγκλονιστική ιστορία ενός πατέρα που θυσίασε το παιδί του για τη σωτηρία του χωριού του στα μαύρα χρόνια της γενοκτονίας.

Το συμβάν είναι ένα από τα χιλιάδες που δεν έχουν γραφεί ούτε έχουν μνημονευθεί από την ιστορία. Την εκδήλωση παρουσίασαν οι Γιώργος Κατσιμάδης από το σύλλογο Ποντίων φοιτητών Κομοτηνής και Χρύσα Παπαδοπούλου από τον πολιτιστικό σύλλογο Ποντίων γυναικών Θρυλορίου.

Μαρία Φανφάνη

Μόνιμη διεύθυνση άρθρου: http://www.xronos.gr/view.cgi?newsid1085025600,33171,


Νικ. Ζωίδου 22-24, 69100 Κομοτηνή. Τηλ: 25310 22791, 25310 33255, Fax: 25310 31302. Email: xronos@xronos.gr
Copyright © «Ο ΧΡΟΝΟΣ» Καθημερινή Εφημερίδα της Κομοτηνής, 2001 - 2003. Κατασκευή: Komotini On-Line